Sondels klok na acht eeuwen uitgebeierd
 


   - Tussen Flie en Lauwers -

Wanneer de klok van de Sondeler kerk luidt, dan schommelt het dak van de kerk in het rhythme mee. Dan wankelt het houten torentje en dan worden de scheuren in de muur van de kerk dieper en breder.
Daarom luidt de klok sedert twee jaar niet meer. Dat wil echter niet zeggen, dat het stil is geworden om het torentje en zijn klok. In de binnenkameren wordt er over gedelibereerd: of het torentje weg of de klok.

Het beste zal wel zijn het torentje te laten verdwijnen omdat het lelijk is. Dan kan men de klok een nieuw omschot geven, zodat het zijn dienst de Gaasterlanders op Zondagmorgen ter kerkgang roepen, weer kan vervullen, zoals de klok dat al acht eeuwen gedaan moet hebben. Op de Monumentenlijst staat deze klok namelijk aangegeven uit de dertiende eeuw stammende.

Voor de mensen in Sondel is deze trouwe vriend een kostbaar bezit,
te meer, omdat ze zich herinneren vermoedelijk reeds eerder een mooie, oude klok te zijn kwijt geraakt.
De monumentenlijst vermeld namelijk, dat er in de Ned. Herv. Kerk te Gorkum een met 1481 gedateerde klok hangt, die gegoten is door Steven Butendiic en Jan Vorschoten, welke afkomstig zo zijn uit de kerk te Sondel.

De tegenwoordige klok in Sondel heeft geen opschrift en slechts een zeer sobere versiering, maar de klok is wel erg verweerd. De klokken uit de dertiende eeuw dragen niet zoals de latere een jaartal en dat is dan ook de reden dat die in Sondel aan de dertiende eeuw wordt toegeschreven. De oudste bekende klok met jaartal in Friesland hangt in Roodkerk en is uit de veertiende eeuw t.w. van 1307.

Met meester Vogelzang hebben we het torentje beklommen. Het zag er van binnen uit als een vervallen molen. Geen wonder, dat het geval begint te waaien, wanneer de 450 kilo zware klok begint te slingeren.
Vernieuwen zal op de een of andere manier noodzakelijk zijn.
Dat dit op vele duizende guldens komt te staan is te begrijpen.
Daar komt nog bij dat de toren niet het eigendom van de kerkvoogdij is , maar van de burgerlijke gemeente Gaasterland, di hem van Napoleon erfde. Napoleon confisceerde de torens indertijd voor zijn telegraafdienst met vlaggen.

Hopelijk zal men binnen niet al te lange tijd een oplossing voor de kwestie vinden, waarbij de klok weer enige eeuwen op de oude plaats voort zal kunnen beieren.

Bron: LC - vrijdag 30 maart 1951